Laatste update: 22 december 2016

Rubber- en kunststofproductenindustrie

De rubber- en kunststofproductenindustrie maakt zowel halffabricaten als onderdelen, maar ook eindproducten. De rubberproductenindustrie vervaardigt banden en rubberproducten van natuurlijk en synthetisch rubber (zoals profielen, verpakkingen, transportbanden). De kunststofproductenindustrie zorgt voor producten als folies, buizen, kisten, flessen, vaten, kozijnen en sanitaire producten. Beide branche hebben een zeer uiteenlopende afnemersgroep, zoals de bouw, de auto-industrie, de consumentenelektronica-industrie en de verpakkingsmiddelenindustrie.

Algemene prognose

Een belangrijke afnemer van rubber- en kunststofproducten is de bouw. De prognoses voor de bouwproductie in 2016 en 2017 zijn gunstig en dat is goed nieuws voor de afzet van deze branche. Voor 2016 gaan wij uit van een productiegroei van 2,7 procent. Voor 2017 gaan wij ervan uit dat de groei aantrekt tot 2,9 procent. De risico’s komen uit het buitenland, want de druk van internationaal opererende bedrijven neemt jaarlijks toe.

  • Omzetgroei afhankelijk van buitenlandse vraag

    De rubberproductenindustrie is voor omzetgroei vooral afhankelijk van het buitenland en kent een hoge exportintensiteit (van circa 56 procent). De kunststofindustrie bedient daarentegen ook veel binnenlandse eindgebruikers, zoals de verpakkingsmiddelenindustrie. De branche kenmerkt zich, evenals zijn belangrijkste afzetmarkten, door een hoge mate van conjunctuurgevoeligheid. Grondstoffen vormen een aanzienlijk deel van de kostprijs van de producten en dit brengt onzekerheid met zich mee bij sterk beweeglijke grondstofprijzen.

  • De afzetprijs verliest terrein in 2016

    De trend in de olieprijs heeft doorgaans impact op de afzetprijs in deze branche. De relatief lage olieprijs zorgt ervoor dat de inkoopkosten onder controle blijven. Ook de uitschieters in de olieprijs op maandbasis zijn vele malen sterker zijn dan de maandelijkse fluctuaties in de afzetprijs van rubber- & kunststofproducten. Door minder volatiliteit in de afzetprijs kan de orderintake in stand worden gehouden. En de vraag naar rubber- en kunststofproducten hield in 2016 goed stand. Want terwijl de afzetprijs licht daalde, nam de omzet tot en met oktober met 2,7% toe.

  • Export groeit gematigd

    In 2016 is de export van rubber- en kunststofwaren licht toegenomen. De branche exporteert vooral naar de EU; circa 85 procent van de uitvoerwaarde gaat naar dit werelddeel. Duitsland, België en het Verenigd Koninkrijk zijn hier de belangrijkste handelspartners. De belangrijkste afzetgebieden buiten Europa zijn Azië en Noord en Zuid-Amerika, met een gezamenlijk aandeel van 10 procent in de totale exportwaarde. Over de export naar landen buiten de eurozone lopen bedrijven een valutarisico. Op de binnenlandse markt is de bouw een belangrijke afnemer.

Strategische trends

  • Efficiënt produceren blijft cruciaal

    Door internationale concurrentiedruk investeert de kunststofindustrie constant in automatisering en robotisering, zodat het machinepark 24 uur per dag onbemand kan draaien. Productiemachines worden steeds sneller en energiezuiniger, maar ook slimmer en completer. Slimmer door innovatieve technieken, bijvoorbeeld om omsteltijden te verkorten of diagnoses te stellen via een app. Completer door systeemoplossingen voor geïntegreerde robot- en transportbesturing en aansluiting op MES- en ERP-systemen. Lees meer.

  • Ontzorging zorgt voor verhoogde klantafhankelijkheid

    De vraag naar kleine series en maatwerk groeit. Steeds vaker willen afnemers ontzorgd worden, van ontwikkeling en assemblage tot logistiek. Meestal neemt de afhankelijkheid van enkele grote klanten hierdoor toe. Hoewel ook de samenwerking intensiveert en klanten loyaler worden, zijn de verhoudingen tussen fabrikant en klant niet altijd gelijk. Nederlandse kunststofbewerkers zijn relatief klein en hebben daardoor weinig onderhandelingsmacht. Door de toegenomen klantconcentratie kan uitstel van orders zorgen voor meer omzetfluctuatie en druk op het werkkapitaal. Lees meer.

  • Gebruik van biogebaseerde kunststoffen en recyclaat groeit snel

    Biogebaseerde kunststoffen en recyclaat zijn in opmars. Aangedreven door nieuwe wetgeving, maar vooral door een grotere vraag vanuit de verpakkingsindustrie. Kwaliteit en verkrijgbaarheid worden beter en constanter, het aantal toepassingen groeit. In verpakkingen, maar ook in consumentenproducten en de bouw. Naar verwachting kan de nieuwe generatie biokunststoffen (drop-ins) rekenen op een hoge marktacceptatie; ze zijn 100 procent herbruikbaar en machinaal probleemloos te verwerken. Met een hogere olieprijs in aantocht kunnen biokunststoffen straks ook op kosten concurreren met fossiele grondstoffen. Lees meer.

Casper Burgering werkt als sector econoom bij het Economisch Bureau van ABN AMRO. Hij is verantwoordelijk voor de economische analyses over de industrie. David Kemps is Sector Banker Industrie bij ABN AMRO.  Als Sector Banker ligt zijn focus op de strategie en bedrijfsvoering in de sector.