Spanningen in markt voor cokeskolen

door: Casper Burgering

De vraag naar staal staat onder druk door het coronavirus en dit treft ook de vraag naar cokeskolen. Want cokeskolen zijn een onmisbaar grondstof bij het maken van staal. Het zijn echter niet alleen problemen aan de vraagzijde die voor onzekerheid zorgen. Ook het aanbod in de cokeskolenmarkt kent behoorlijk wat ruis, met name bij grote producenten zoals China en Australië. Het zorgde voor hogere prijzen, maar ook voor meer voorzichtigheid onder afnemers.

Cokeskolen en het maken van staal

Cokeskolen zijn belangrijk in het productieproces van staal. Omdat ijzerertsen in de aardkorst alleen voorkomen als ijzeroxide, moeten deze ertsen eerst worden omgezet of ‘gereduceerd’ met behulp van koolstof. De primaire bron van deze koolstof is cokeskool.

Staalproducenten hebben vooral behoefte aan cokeskolen van hoge kwaliteit. Hiervan kunnen namelijk weer goede kwaliteit cokes gemaakt worden. Het liefst met een hoog koolstof- of energieniveau, een lage vochtigheid en weinig onzuiverheden zoals as, zwavel en fosfor. De cokes met deze kwaliteitseisen maximaliseren uiteindelijk de productiviteit van de staalovens.

Australie beschikt over goede kwaliteit cokeskolen en blijft daarmee een belangrijke exporteur van dit grondstof, met name richting China. Daarbij komt dat de prijs van cokeskolen in Australie lager liggen. Bij relatief lage transportkosten blijft de behoefte aan Australische cokeskolen groot.

Chinese aanbodproblemen

Het coronavirus heeft niet alleen invloed op de Chinese vraag, maar ook op de binnenlandse aanbod van cokeskolen. Terwijl de meeste kolenmijnen in staatseigendom weer zijn begonnen te produceren (weliswaar tegen erg lage bezettingsgraden), blijven veel private Chinese mijnen gesloten vanwege de coronazorgen. Het transport via vrachtwagens is nog beperkt en daardoor is het bovendien moeilijk om de cokeskolen van mijnen naar staalfabrieken te transporteren, maar ook van havens naar de staalfabrieken.

Aan staal hebben we echter voorlopig geen gebrek. De staalvoorraden in China zijn groot en de staalfabrieken blijven produceren. Dat moet ook wel want een staaloven is niet eenvoudig om tijdelijk even stil te leggen en weer snel op te starten.

Australische aanbodproblemen

Australië domineert de overzeese handel in cokeskolen, maar sinds begin dit jaar is het exportaanbod gedaald. Door de recente bushfires, opgevolgd door hevige overstromingen in het Noordoosten van Australië kon het land niet meer aan zijn leveringsverplichtingen voldoen. De prijs steeg scherp. Het ergste is voorbij en de mijnoutput van cokeskolen herstelt zich. Maar een hogere productie met zwakkere vraag zorgt de komende weken voor druk op de prijs.

Spanningen blijven in markt voor cokeskolen

Wat op de langere termijn ook gaat meespelen is het besef in Australië dat fossiele brandstoffen (waaronder kolen) niet meer van deze tijd zijn. Het land is enorm rijk aan kolen en het draagt veel bij aan de Australische economie. Na de recente bushfires (wat wordt toegeschreven aan de klimaatverandering) is een discussie ontstaan om het Australische verdienmodel tegen het licht te houden. Dit kan op de langere termijn betekenen dat kolenmijnen in Australië onder druk van veranderend overheidsbeleid komen te staan. Dit voert de spanning verder op in de cokeskolenmarkt.

Deze column heeft op 16 maart in de Telegraaf gestaan onder de kop: ‘Australische dreiging voor cokesmarkt’