Het aantal faillissementen gaat stijgen in 2019

door: Theo de Kort

U kunt het enkele weken geleden niet hebben gemist: “Het Economisch Bureau van ABN AMRO voorziet een stijging van de faillissementen met maar liefst 10%”. Iedereen in de sloepen en zandzakken voor de deur? Nou, het valt mee. De krantenkoppen vertellen nooit het hele verhaal.

Eén keer per jaar duiken wij diep in de faillissementsdata. De laatste jaren was de boodschap steeds “we voorzien een verdere daling” tot “op weg naar de bodem”. Geen nieuws voor krantenkoppen. Nu was echter al snel duidelijk dat de omslag daar is: het dal ligt achter ons.

In een flink aantal sectoren – zeker als we eenmanszaken buiten beschouwing laten – stijgt het aantal faillissementen. In de autoretail betrof de stijging bijvoorbeeld 37% ten opzichte van een jaar geleden. Ook de Horeca springt er uit met 27%.

Het zal u niet verbazen dat er een duidelijke relatie is tussen het aantal faillissementen en de economische groei. Als de economisch groei afneemt (en bij een niveau van 1,4%, zoals ABN AMRO die nu voor 2019 verwacht), zien we over het algemeen stijgende faillissementen. Hoe sterker de afname van de economische groei, des te sterker de stijging van het aantal faillissementen. Nu is de economische groei het saldo van een aantal componenten. Eén daarvan is de particuliere consumptie. Juist daarvan verwachten wij een kleinere bijdrage aan de groei. Vorig jaar groeide de particuliere consumptie nog met 2,4%. Dit jaar verwachten wij een daling naar 1,5%. Er komen minder banen bij. Ook is het consumentenvertrouwen gedaald, wat een signaal is dat de consument zijn hand meer op de knip gaat houden. Consumentgedreven sectoren als de retail en leisure (o.a. horeca) voelen dit direct.

In sectoren die afhankelijk zijn van de uitvoer, zoals de industrie, heeft de teruglopende groei van de wereldhandel negatieve gevolgen. Hierin speelt de toenemende onzekerheid, over bijvoorbeeld het handelsconflict tussen de Verenigde Staten en China en de brexit, een belangrijke rol. Ook in de bouw verwachten wij stijgende faillissementen van meer dan 10%, met name door stijgende kosten en een lagere bouwproductie. Ook is het aantal eenmanszaken in de bouw de laatste jaren flink gestegen. Deze bedrijven zijn extra kwetsbaar, bijvoorbeeld als opdrachten worden uitgesteld.

Bij deze alarmerende procentuele stijgingen van meer dan 10% moet u bedenken, dat we van een heel laag niveau komen. In absolute aantallen is het aantal faillissementen nog steeds laag: ruim 60% onder het piekniveau van 2013. In de bouw is het verschil zelfs nog 80%. Dus nogmaals: het valt mee, het aantal faillissementen richt zich op vanaf de bodem.

Deze column verscheen eerder in Deal! Vakblad voor inkopers van de Nevi