Trumps oliebeleid loopt gesmeerd

door: Hans van Cleef

Niet olie- maar benzineprijs indicator voor Trump

Reeds lang voordat hij president van de Verenigde Staten werd, was Donald Trump al een fel tegenstander van de OPEC, de organisatie voor petroleum exporterende landen. Trump zijn grootste bezwaar was altijd dat de OPEC de olieprijzen door middel van het sturen van de olieproductie onnodig hoog houdt. Nog steeds is Trump fel gekant tegen hoge olieprijzen en laat dat dan ook geregeld weten via zijn favoriete communicatiemiddel: Twitter.

Sturen op benzine

Trump lijkt echter niet de olieprijs, maar vooral de hoogte van de benzineprijs goed in de gaten te houden. Amerikanen zijn gek op autorijden. De olieprijs zegt hen niet veel, maar autorijders in het algemeen, maar in de VS in het bijzonder, hebben een hekel aan een (te) hoge benzineprijs. De benzineprijs is niet daarmee alleen een belangrijke graadmeter van hoe het economisch gaat, maar is tevens een middel om de consument van benzine, oftewel de kiezer bij de volgende verkiezingen, voor je te winnen. Als het economisch voor de wind gaat neigt de benzineprijs te stijgen, immers meer vraag als gevolg van economische groei zorgt voor opwaartse prijsdruk. Deze prijsbeweging wordt versterkt door de angst voor tekorten in olie (als belangrijkste component van benzine) door de eerder genoemde sancties. Iedere keer als de Amerikaanse benzineprijs richting de USD 3/gallon lijkt te kruipen is het daarom tijd om op de spreekwoordelijke rem te trappen.

Even OPEC bellen

Onlangs zei president Trump dat hij ‘even gebeld heeft met OPEC om de prijs te verlagen.’ En hoewel deze melding niet door het productiekartel werd bevestigd zagen beleggers hierin wel een reden om winst te nemen op de prijsstijging van de weken daarvoor waardoor de prijs daadwerkelijk daalde. De melding volgde een eerdere reeks van berichten en tweets van de president richting de OPEC om vooral de prijs niet te ver op te laten lopen. Een ironisch verzoek als je je realiseert dat de olieprijs vooral oploopt als gevolg van zijn eigen beleid.

Sancties

De VS heeft immers sancties ingevoerd tegen zowel Venezuela als Iran. Deze sancties houden in dat deze landen geen gebruik meer mogen maken van het financiële systeem in de VS. Met andere woorden, de handel van goederen in Amerikaanse dollars is uitgesloten. Daarnaast worden landen/bedrijven die zaken willen doen in deze landen én in de VS ook aangepakt. De angst dat olieproductie als gevolg van deze sancties zover onder druk komt dat er tekorten kunnen ontstaan, is voor beleggers reden om te speculeren op verdere prijsstijgingen.

Trends

Voor beleggers zit hierin ook precies het onderscheid tussen lange termijn beleggers, en de meer speculatief ingestelde korte termijn belegger. De trend, oftewel de langere termijn prijsrichting, wordt nog steeds bepaald door de marktfundamenten zoals vraag en aanbod. Volgens het Internationaal Energieagentschap zal de mondiale vraag naar olie de komende jaren gestaag blijven toenemen. Dit past in het beeld van de afgelopen jaren. De laatste jaren bleek de olieprijs daarom vooral bepaald te worden door veranderingen in het aanbod. Het sanctiebeleid van de VS en de OPEC productiebeperkingsafspraken bleken naast de aanhoudende mondiale groei van de economie – en dus stijgende vraag naar olie – de prijs van olie te ondersteunen. De stijgende (schalie-)olieproductie in de VS en onrust met betrekking tot het handelsconflict tussen de VS en China remden de prijsstijging iets af.

Speculatie

Voor de speculatieve belegger spelen andere factoren een grotere rol. De olieprijs wordt meer en meer op korte termijn gedreven door het risicosentiment in de financiële markten. Daarnaast hebben deze beleggers veel makkelijker toegang gekregen tot deze specialistische markten als gevolg van de opkomst van diverse beleggingsinstrumenten – zoals ETF’s en trackers – gedurende het laatste decennium. Dit zorgt ervoor dat de beweeglijkheid van de markt de afgelopen jaren flink is opgelopen. Sentimenten die zich vertalen in angst of hoop inzake de toekomstige vraag naar en aanbod van olie worden direct vertaald in een aanpassing marktpositionering. Als er iemand in staat is gebleken deze sentimenten te voeden via een kort berichtje op Twitter is dat president Trump wel. We kennen het gezegde onder beleggers ‘the trend is your friend’, maar wat is Trump dan voor de belegger?

 

Deze column verscheen eerder bij Beleggers Belangen