‘Deeleconomie werkt fundamenteel anders, het kost tijd voordat we de voordelen zien’

door: Petran van Heel , Bart Banning

Het idee is helder, simpel en logisch: veel ondernemingen hebben bedrijfsmiddelen die een flink deel van de tijd ongebruikt blijven. Denk aan vrachtwagens, graafmachines, hijskranen, hoogwerkers, MRI scanners. Wat is er logischer dan die spullen onderling te delen? Het uitlenende bedrijf vergroot met de huurinkomsten zijn omzet en het inlenende bedrijf kan met het materiaal tijdelijk meer werk verzetten en zo de omzet vergroten. En dus begon Kim Tjoa een digitaal deelplatform om het bedrijven eenvoudig te maken hun bedrijfsmiddelen, assets, onderling te delen.

Kim Tjoa (1965) studeerde Nederlands en internationaal recht en startte in 2012 na een advocatencarrière met FLOOW2, World’s Reset Button. Daarmee kunnen behalve bedrijfsmiddelen ook personeelsleden uitgewisseld worden. De software draait in de cloud, en een account kan in een oogwenk aangemaakt worden. Er is administratieve ondersteuning om de afrekening eenvoudig te maken en standaard huurcontracten op te stellen.

Als twee ondernemingen met elkaar in zee gaan op FLOOW2, hebben ze er beide baat bij. Gewoon huren of koop is altijd duurder dan delen. Kim Tjoa, een pleitbezorger van een revolutionair anders werkende economie, schat in dat er op de hele wereld twee keer zoveel bedrijfsmiddelen zijn als nodig is om al het werk te doen. ‘Zonde van het materiaal, niet duurzaam.’

Zonder vertrouwen geen relatie

Kim Tjoa: ‘Voor onze werkwijze is vertrouwen cruciaal, zonder vertrouwen geen relatie, en zeker niet in Business to Business. Delen van assets, vergt een 180 graden andere kijk op je bedrijfsvoering, een radicaal andere kijk op de wereld, een radicale innovatie. We moeten het in deze fase hebben van believers, innovators en early adopters, mensen die de deeleconomie begrijpen en ervoor open staan. In een nieuw te ontwikkelen  markt valt niets te pushen.’

Hij en zijn team krijgen veel waardering voor hun  werk en ideeën. FLOOW2 is bijvoorbeeld betrokken bij het prestigieuze The Ellen MacArthur Foundation, die de transitie naar een circulaire economie wil  bespoedigen. Dutch Green Building Council zette Kim Tjoa op de lijst van 50 meest duurzame ondernemers, de Duurzame 50 Vastgoed NL.

‘Tipping point komt eraan’

Na vijf jaar constateert Kim Tjoa dat het algemene deel van het platform nationaal en internationaal nog onvoldoende tractie laat zien. Dat de deeleconomie nog geen kritische massa heeft bereikt.  Er zijn nog amper pionierende voorlopers die asset sharing tussen bedrijven onderling uitproberen. Het kantelpunt, of tipping point, waarbij een op de vijf ondernemingen meedoet aan de deeleconomie, is nog niet bereikt. Als dat wel het geval is, en Tjoa is ervan overtuigd dat het gaat gebeuren, misschien al wel in 2017, anders in 2018 of 2019, dan zal het daarna snel gaan met de veranderingen, zegt hij. ‘Ook ondernemers die eerst willen zien dat het concept bij anderen werkt, zullen dan enthousiast worden en de onmiskenbare economische en duurzame voordelen zien. Die kanteling naar een circulaire economie komt eraan, bedrijven zullen met andere bedrijven bedrijfsmiddelen gaan delen.’

Remmende rol van concurrentie

Laury Zwart, communicatiemedewerkster van FLOOW2 schetst de eerste vijf jaar van het platform: ‘Het extern delen staat nu nog heel erg in de kinderschoenen. We zijn eerst begonnen in de bouwsector, we kwamen er al snel achter dat daar totaal geen activiteit was. Te veel aanbod en te weinig vraag, dus er kon niets gedeeld worden. Bovendien speelt concurrentie een remmende rol, bouwbedrijf A deelde niet met bouwbedrijf B, want dan krijgt B een project dat A eigenlijk had willen hebben. Wij ontdekten: als we ieder bedrijf moeten overtuigen van een nieuw radicaal businessmodel, dan zijn we honderd jaar verder voordat we het hebben uitgerold.’

Interne marktplaatsen

Daarom hebben de FLOOW2-eigenaren Kim Tjoa en Rob Haenen, verantwoordelijk voor de IT van het platform, hun strategie omgegooid. Ze willen nu het kantelpunt bereiken door zich eerst te richten op asset sharing binnen grote bedrijven of binnen bestaande communities van bedrijven, denk aan bedrijventerreinen en businessclubs. ‘Het vertrouwen voor deze aanpak is bij bedrijven intern vaak groter. Zij gaan de voorlopers van de deeleconomie worden, die de andere bedrijven de voordelen laten zien. Kim Tjoa: ‘Wij verkopen interne marktplaatsen. Communities, circles of trust. Het is het voorstadium van de deeleconomie, om kritische massa te creëren. De VDL Groep (producent van bussen, assemblage van auto’s) met zestig dochterondernemingen in Nederland, gebruikt ons platform om de aanwezige capaciteit: machinerieën, voorraden, gereedschappen, zichtbaar te maken en om die tussen de vestigingen uit te wisselen.’

Het begint daar een succesverhaal te worden, zegt Kim Tjoa en hij tovert een lijst op zijn smartphone. ‘Kijk wat verschillende afdelingen onderling allemaal uitwisselen: kantbanken, een CMC machine, afzuigventilator, portaalkraan, foliebedrukkingsmachine, transportband. Personeelsleden en diensten, daar zijn ze niet mee aan het pionieren.’

Administratie doen met gebroken been

Bij het Albert Schweitzer ziekenhuis hebben ze in de zes maanden tijd dat ze op het FLOOW2 platform actief zijn, ook al tienduizenden euro’s bespaard omdat afdelingen nu zichtbaar maken wat ze over hebben (bijvoorbeeld infuuszakken, meubilair, inktcartridges) en wat ze tijdelijk van andere afdelingen kunnen huren. Laury Zwart: ‘Een verpleegkundige die haar werk niet meer kon doen omdat ze haar been had gebroken, is administratiewerk gaan doen op een andere afdeling.’

Kim Tjoa: ‘Het facility management van een grote verzekeraar in  Nederland overweegt nu ons platform in te zetten om intern te gaan delen, en ook medewerkers een platform te geven om niet-zakelijke spullen met elkaar te delen. En een Belgisch beursgenoteerd vastgoed fonds wil met FLOOW2 in honderd kantoorgebouwen, vierhonderd huurders een marktplaats geven, om kantoorfaciliteiten, meeting rooms, onderling met elkaar te delen.’

Leiderschap en ausdauer

Kim Tjoa concludeert: ‘We zijn een soort evangelisten. Tegelijkertijd kunnen we niets pushen in deze markt. Voor mij en Laury zijn een heleboel ideeën no brainers. We reizen al vanaf 2012 duizenden kilometers in de auto, proberen mensen te laten zien dat ze echt meer winst kunnen maken met ons platform. En dan hoor je soms: daar hebben we de menskracht niet voor, dat is te ingewikkeld. It comes with the job. Dit is niet een incrementele verandering, dus slechts een toevoeging aan het bestaande systeem, die we aan het realiseren zijn. Nee, het gaat om een revolutionaire, systematische verandering. Van de mensen die daarmee bezig zijn vraagt dat leiderschap en ausdauer.’