Dutch Design Week 2016: over circulariteit en producten die nooit af zijn

door: David Kemps , Roderick Vos

Ook dit jaar was ABN AMRO weer trotse hoofdsponsor van de Dutch Design Week in Eindhoven. Groter dan de vorige editie, met een nieuwe look en nog meer maatschappelijke urgentie. Toch zijn het al vijftien jaar vooral de exposanten en ontwerpers die het evenement voeden met nieuwe inzichten en ideeën. Jonge designers, hogescholen, technische universiteiten − maar ook multinationals tonen ongeremd hun creativiteit en vermogen om nieuwe concepten en producten te creëren. Het thema dit jaar: ‘The Making Of’. Bijzonder relevant voor de industrie.

DDW2016

Maatschappelijke thema’s als ultieme drijfveer

Dat veel ontwerpers door maatschappelijke thema’s worden gedreven, is niet nieuw. Onderwerpen als politiek, ongelijkheid in de wereld, voedselverspilling en de ‘plastic soup’ worden vaak gebruikt om een statement te maken. Tijdens deze Dutch Design Week waren de organisatie én alle designers het met elkaar eens: we moeten anders met onze grondstoffen omgaan. Daarom waren er in Eindhoven allerlei voorbeelden te zien van nieuwe materiaalcombinaties en organische, gerecyclede en biobased materialen.

Van bakstenen tot Fietslamp as-a-Service

De organisatie gaf het goede voorbeeld, door voor de hele inrichting van het Klokgebouw bijna alleen geryclede materialen te gebruiken. Zo stonden de houten stellages eerder op een expositie in het Stedelijk Museum in Amsterdam. Ook de exposanten lieten talloze innovatieve én bruikbare vormen van nieuw materiaalgebruik zien. Bijvoorbeeld een veertien meter lange brug, helemaal gemaakt van biocomposiet. Of een 3D-geprinte, modulaire Fietslamp as-a-Service. Biobased, natuurlijk. Zelfs het formaat en de productie van bakstenen werden opnieuw bekeken. Het is duidelijk: Dutch Design moet ook circulair design zijn.

Grote afnemers eisen duurzame producten

Ook in de maakindustrie wordt volop nagedacht over grondstoffengebruik. Gedreven door grote afnemers als Coca-Cola, Mars en IKEA, groeit wereldwijd de vraag naar biokunststoffen. En nieuwe, servicegerichte businessmodellen leiden tot meer aandacht voor circulariteit. Wanneer producten bijvoorbeeld worden aangeboden als dienst (Product-as-a-Service, Product-Service-Systems), blijft de fabrikant eigenaar van zijn producten. Daarmee wordt hij ook verantwoordelijk voor het hergebruik, de recycling of vernietiging ervan.

De circulaire auto

De ontwikkelingen bij auto’s zijn hier een mooi voorbeeld van. Bezit is hier al lang niet meer zo vanzelfsprekend als vroeger. Private lease en autodelen via bijvoorbeeld SnappCar en Greenwheels, groeien in populariteit. Ook worden steeds meer auto-onderdelen hersteld, aangepast en weer verkocht. Dat moet ook wel, want deelauto’s worden intensiever gebruikt en slijten dus sneller. Samen met Circle Economy schreven we een rapport over de noodzaak van circulaire auto’s.

Gewoon starten, want een product is nooit af

Niet alleen eindfabrikanten worden geconfronteerd met het toegenomen bewustzijn rond grondstofgebruik en circulaireit; ook hele industriële ketens krijgen ermee te maken. Daarom is het goed dat de Dutch Design Week de nodige inspiratie bood om proactief met het thema aan de slag te gaan. Trendwatcher Martijn Aslander wond er in zijn speech geen doekjes om: ondernemers moeten gewoon beginnen, en net als softwarebedrijven aangeven dat producten nog niet helemaal af zijn. In deze tijd van snelle technologische veranderingen is tenslotte niets ooit af. Een product blijft eeuwig een bètaversie, die continu geüpdated wordt!