Verhoging credit rating van Nederlandse banken in 2016?

door: Jasper Snelder

In november 2015 heeft S&P de credit rating  van Nederland opgewaardeerd naar AAA met een stabiele outlook. Volgens S&P zijn het herstel en de toekomstige groeiperspectieven sterker dan eerder werd verwacht (S& P Ratings Direct, 20 november 2015). Een belangrijke aanjager van de economische groei is het herstel van de binnenlandse vraag. Dit heeft een positieve impact op het besteedbaar inkomen, de werkgelegenheid en de investeringen. Als gevolg daarvan groeide het BBP met 1% in 2014. S&P gelooft dat dit zal versnellen tot net onder de 2% in de jaren 2015 – 2018.

Een keerpunt

In ons blog over het omslagpunt in de kredietwaardigheid van banken zijn we ingegaan op de nauwe relatie tussen de economische stabiliteit van een land en de banksector. S&P hanteert een “economische” risicoscore en een “sector” risicoscore om een basisscore (‘anchor rating’) te bepalen. Deze waardering dient als basis voor de bepaling van het kredietprofiel van een individuele bank en uiteindelijk de lange termijn credit rating. Een van de belangrijkste factoren die van invloed zijn op de economische risicoscore is de groei van het BBP gemeten over een periode van tien jaar (waarvan 3 jaar vooruitkijkend) in relatie tot vergelijkbare landen. In 2012 waren de groei van het BBP en de vooruitzichten in Nederland zwakker dan van vergelijkbare landen. Dit resulteerde in een verlaging van de basisscore en daarmee dus ook de credit rating van een aantal Nederlandse banken in november 2012. Dit bleek een signaal voor de latere verlaging van de lange termijn credit rating  van Nederland naar AA+ in november 2013.

BBP-groei doet het werk

Nederland heeft relatief sterke economische prestatie laten zien sinds 2013. De groeicijfers van het BBP en de prognoses zijn duidelijk beter dan S&P verwachtte op het moment van de verlaging van de kredietscore van Nederland in november 2013. De economische prognoses van zowel het economisch bureau van ABN AMRO als het Centraal Planbureau zijn in lijn met de S&P-prognose met de BBP-groei van iets minder dan 2%.

De input die S&P gebruikt voor het bepalen van de credit rating van landen, wordt ook gebruikt bij de beoordeling van een aantal sub-factoren van de economisch risicoscore. De groei van het BBP per hoofd van de bevolking is een van de meest belangrijke. Volgend op de verhoging van de credit rating van Nederland naar AAA, verwachten we ook een verbetering van de S&P economisch risicoscore (van 3 naar 2) in 2016. Dit verbetert de basisscore van de Nederlandse banken met een stap en kan daarmee  leiden tot een verhoging van de lange termijn credit rating van een aantal Nederlandse banken.

Wat is de impact op de financieringskosten?

Het antwoord is lastig gezien alle wettelijke en economische regelgeving die momenteel in ontwikkeling is. Als gevolg van nieuwe regelgeving zoals TLAC en MREL, zullen buffers van de bail-in hybride schuld op het niveau van werkmaatschappijen worden verhoogd. Dit kan een positief effect hebben op de prijsstelling van senior unsecured obligaties. Dit hangt echter af van de behandeling van senior unsecured obligaties en hybride schuld in een bail-in situatie. Verdere richtlijnen over de vereisten onder TLAC en MREL en de mate waarin de verschillende schuldinstrumenten in aanmerking komen om te worden afgeschreven, wordt verwacht in 2016. Een verhoging van de credit rating van een bank kan liquiditeit vrijspelen als minder zekerheden als onderpand zijn vereist voor bilaterale handel of centraal geclearde derivaten. Een verhoging van de lange termijn credit rating is een teken van de sterke veerkracht van de economie en de Nederlandse banken. De impact op de financieringskosten valt nog te bezien.