Stand vd Industrie maart – vertrouwen houdt stand, ondanks mondiale onrust

door: Casper Burgering

In deze publicatie: Goede start 2016 voor de industrie wat betreft groei industriele productie, maar omzetgroei in de industrie in januari stelt teleur door sterk gedaalde grondstofprijzen en zwakkere vraag. Het vertrouwen onder ondernemers in de industrie is nog steeds goed, maar krijgt wel rake klappen te verduren. Maar daar tegenover staat dat in februari het aantal faillissementen met 33% op jaarbasis is gedaald in de industrie en dat het aantal uitzenduren in de industrie weer sterk toeneemt begin 2016.

Stand vd Industrie-maart 2016.pdf (2 MB)
Download

De PMIs voor de industriële verwerking doen in februari in vrijwel alle landen een stapje terug. Op Oostenrijk (+1,4% m-o-m) en Frankrijk (+0,4% m-o-m) na zwakten de PMIs mondiaal af. In Europa neemt de PMI in Duitsland en het VK relatief gezien een stevige duikvlucht, maar de PMI verliezen in overig Europa zijn ook aanzienlijk. Buiten Europa neemt de PMI sterk af in Brazilië en Japan. Latijns Amerika kampt met veel tegenwind. Naast de invloed van een zwakke mondiale groei, laag blijvende grondstofprijzen en toegenomen risicoaversie spelen interne factoren een steeds belangrijkere rol. Wat dat betreft valt de krimp in de PMI van de verwerkende industrie in China nog relatief mee. De Chinese economie transformeert naar een meer op consumptie gericht economisch verdienmodel en dat gaat ten koste van de bedrijfsactiviteit in de verwerkende industrie. Dat de PMI daardoor ook afzwakt is dan niet verwonderlijk, maar het tempo valt nog mee.

pmi maart 2016

In lijn met de trends van de PMI’s in andere landen, zien we ook in Nederland zwakte ontstaan. De PMI voor de verwerkende industrie is 5 maanden achtereenvolgend afgezwakt en is in februari gedaald naar het laagste niveau in 18 maanden. De enige deelindicator die in februari positief bijdroeg aan de totale PMI was ‘werkgelegenheid’. Maar aangezien de werkgelegenheid altijd iets trager reageert op economische trends, past dit in het totaalbeeld. De overige onderdelen die de PMI vormen droegen allen negatief bij, met een hoofdrol voor de deelindicator ‘nieuwe orders’.

prod omzet mrt 2016

De Nederlandse industrie is 2016 in termen van productiegroei goed van start gegaan. De totale productie nam in januari met 2,8% op jaarbasis toe (incl. food). De meest positieve uitschieter was de elektrotechnische industrie (met producten zoals meet- en regelapparatuur, elektronische componenten, maar ook consumentenelektronica) met een groei in output van 24,1% joj in januari. Ook de meubelindustrie (+11,6% joj) en de transportmid-delenindustrie (+8,0% joj) zagen de output sterk toenemen. De groei in productie in de chemische industrie zwakte af na een sterk K4 2015. Slechts twee branches in de industrie lieten in januari een krimp in de output zien: de machine-industrie (-4,8% joj) en de basismetaalindustrie (-3,3% joj).

De groei van de totale omzet in de industrie heeft in januari de lijn van december niet doorgezet . De totale omzet kromp in januari weer sterk: met 5,3% j-o-j. De krimp in de totale omzet houdt verband met de sterk gedaalde grondstofprijzen van metalen en olie gedurende januari (vooral door de onrust op de Chinese beurs) en de zwakkere vraag naar Nederlandse industriële producten uit het buitenland. De sterkste krimp in omzet vond plaats in de basismetaalindustrie (-14,1% joj) en in de machine-industrie (-13,8% joj). De positieve uitschieters waren op 1 hand te tellen: de meubelindustrie (+7,9% joj), de rubber- & kunststofproductenindustrie (+5,5% joj) en de elektrische apparatenindustrie (+0,4% joj).

arbeid mrt 2016

In navolging van de vertragingen in industriële indicatoren, neemt de vacature-indicator in de industrie ook een neerwaartse trend aan sinds het 4e kwartaal van 2015. Maar ondanks de vertraging blijft de vacature-indicator nog op een relatief hoog niveau staan. Op het moment dat de industriële indicatoren (ook die vanuit het buitenland) verder verzwakken, dan zal ook de vacature-indicator in de industrie een soortgelijk patroon volgen. Na een korte dip in de groei van het aantal uitzenduren gedurende december, zien we het aantal uitzenduren in de eerste periode van 2016 (week 1-4) weer sterk aantrekken. De krimp in de laatste weken van het jaar hadden niet alleen van doen met de afname in output van diverse branches, maar ook met de relatief kortere werkweek (i.v.m. timing van de feestdagen). De scherpe toename in het aantal uren houdt deels verband met een inhaalslag in januari. Ondanks deze afzwakkingen in de arbeidsmarkt zijn ondernemers over het algemeen nog steeds positief gestemd over de vacature-ontwikkeling, getuige de stand van de vacature-indicator. Deze positieve insteek zien we ook terug in het oordeel van ondernemers over de personeelssterkte voor de komende 3 maanden en het aantal ontstane banen in de industrie.

Download het rapport voor een volledige beeld over de stand van zaken binnen de industrie (boven aan deze pagina).