Visie op rente en euro – Toch kwantitatieve verruiming?

door: Nico Klene

2015-01-visie1.pdf (140 KB)
Download

Ramingen rente en wisselkoers iets aangepast

De rente blijft laag in 2015. De lange rente zal in het eerste halfjaar nóg wat lager uitkomen dan we eerder dachten. Dit omdat de ECB waarschijnlijk overgaat tot kwantitatieve verruiming. In de loop van het jaar zal de lange rente overigens wel wat oplopen.

De korte rente blijft het hele jaar rond het huidige niveau, dat fractioneel hoger is dan we enkele weken geleden nog aannamen. De euro zal geleidelijk verder in waarde dalen opzichte van de Amerikaanse dollar.

ECB nam nog geen verdere maatregelen …

ECB-president Draghi nam begin december geen maatregelen, maar liet wel doorschemeren dat de ECB begin 2015 in actie zal komen. Omdat de inschrijving op de tweede TLTRO tegenviel, denken wij dat Draghi toch zal overgaan tot het kopen van staatsobligaties.

Centrale banken willen dat de inflatieverwachtingen ‘verankerd’ zijn dichtbij hun inflatiedoel. Inflatieverwachtingen zouden invloed hebben op gedrag. Wanneer de inflatieverwachtingen te lang te laag blijven, loopt de economie gevaar voor langere tijd in deflatie te belanden. De inflatieverwachtingen in de eurozone zijn in de loop van 2014 ‘van hun ankers losgeraakt’. De ECB is daarom in actie gekomen. Probleem is echter dat de inflatieverwachtingen momenteel door de (sterk gedaalde) olieprijzen worden beïnvloed. De ECB heeft geen invloed op de olieprijzen. Draghi kan daarom niet veel doen om de verwachtingen op korte termijn te beïnvloeden. Door de sterk gedaalde olieprijzen zal de inflatie in de eurozone waarschijnlijk verder dalen en mogelijk zelfs negatief worden.

Om eventuele deflatie tegen te gaan, heeft de ECB afgelopen zomer TLTRO’s  in het leven geroepen en is zij in het najaar schuldpapier gaan opkopen. Met deze verruimende maatregelen zal volgens Draghi zo’n EUR 1 biljoen gemoeid zijn.

… maar zal in januari nieuwe maatregelen aankondigen

Eerder schreven we al dat het twijfelachtig is of de ECB dat doel van 1 biljoen met de huidige maatregelen kan bereiken. Veel zou afhangen van de omvang van de tweede TLTRO in december. Omdat die is tegengevallen, lijkt de ECB weinig anders te resten dan toch staatsobligaties te gaan kopen.

Wij gaan er nu van uit dat de ECB 22 januari méér maatregelen zal aankondigen – waarschijnlijk óók het kopen van staatsobligaties. Tot vorige maand dachten wij dat uitbreiding van het pakket aan de maatregelen naar het kopen van obligaties van overheidsinstellingen en bedrijven voldoende zou zijn.

Doordat de tweede TLTRO tegenviel, komt er via die faciliteit minder liquiditeit in de markt dan verwacht. De driemaands Euriborrente zal daarom waarschijnlijk niet verder dalen. Onze ramingen hebben we daarom fractioneel verhoogd.

Raming lange rente in eerste halfjaar opnieuw verlaagd

De rente op tienjaars Duitse en Nederlandse staatsobligaties is in december wéér gedaald naar nieuwe laagtes. Dat heeft te maken met de verwachting dat de ECB staatsleningen gaat kopen. Dat was goed te zien na de tegenvallende inschrijving op de tweede TLTRO: de lange rente daalde prompt verder. Ook de politieke onrust in Griekenland drukte deze rente.

Nu we ervan uitgaan dat de ECB staatsleningen gaat kopen, hebben we de ramingen voor de tienjaars rente voor het eerste halfjaar wat verder verlaagd. Wel kan de rente dit jaar wat oplopen. Dat heeft te maken met het geleidelijk sterker wordende herstel in de eurozone en de naar verwachting dan weer oplopende inflatie. De verwachte renteverhogingen door de Fed en de rentestijging op Amerikaanse obligaties vanaf medio 2015 hebben ook effect, maar waarschijnlijk slechts beperkt.

Dollar stijgt verder

De euro is wat verder verzwakt ten opzichte van de Amerikaanse dollar. Wij verwachten dat de munt verder terrein gaat prijsgeven. Dit komt vooral door het uiteenlopende monetair beleid in de VS en de eurozone en de betere prestatie van de Amerikaanse economie. Onze ramingen zijn iets aangepast.