Visie op rente en euro: Meer QE lite?

door: Nico Klene

2014-11-visie.pdf (140 KB)
Download

Visie niet gewijzigd

De rentes blijven voorlopig heel laag. Dat geldt het meest voor de euriborrentes. De euro zal geleidelijk verder verzwakken ten opzichte van de Amerikaanse dollar.

ECB heeft geen verdere maatregelen genomen …

ECB-president Draghi heeft begin oktober geen verdere maatregelen aangekondigd. Hij klonk tijdens de persconferentie van 2 oktober iets minder gematigd dan de financiële markten hadden verwacht. Die waren daarover teleurgesteld. In de aan­loop naar de vergadering was de verwachting sterker geworden dat de ECB mogelijk over zou gaan tot de aankoop van staatsobligaties. Dit gebeurde níet. Draghi heeft vertrouwen in de maatregelen die de ECB tot dusver heeft aangekondigd. Volgens hem moet de ‘enorme omvang’ van de maatregelen zorgen voor verruiming van de monetaire omstandigheden over een breder front. En de maatregelen moeten uiteindelijk bijdragen aan een hogere inflatie, die dichter in de buurt ligt van de doelstelling van de ECB (dichtbij maar beneden 2%).

… maar de deur staat open voor méér

Draghi houdt wel de deur open voor verdere monetaire verruiming. Als de inflatie te lang te laag dreigt te blijven, zal de ECB meer onconventionele instrumenten inzetten.

Wij verwachten dat de ECB vasthoudt aan een lichte variant van kwantitatieve verruiming (‘QE lite’) om de economie te steunen: een combinatie van TLTRO’s en het op­kopen van schuldpapier. Daarbij gaat het nu om het opkopen van effecten op onderpand van activa (ABS) en van gedekte obligaties. Met het opkopen van gedekte obligaties is midden oktober een begin gemaakt; het opkopen van ABS moet nog beginnen.

Verder houden we er rekening mee dat de ECB de komende maanden een volgende stap zal zetten en ook andere soorten schuldpapier gaat opkopen. Denk hierbij aan schuldpapier van EU-instellingen of bedrijfsobligaties. De mogelijke reden voor zo’n vervolgstap is tweeledig: de economische groei valt wat tegen en de inflatie blijft door de lagere olieprijs langer laag. Het opkopen van staatsobligaties lijkt ons echter minder waarschijnlijk. Dat ligt namelijk erg gevoelig in Europa. We denken daarom dat het blijft bij ‘QE lite’.

Door deze maatregelen kan de driemaands euriborrente nog wat dalen. Bedenk dat in december de tweede TLTRO komt, die waarschijnlijk omvangrijker zal zijn dan de eerste. Wij denken dat de maatregelen, samen met recente positieve resultaten van de stresstests van banken, zullen leiden tot een geleidelijk herstel van de bancaire kredietverlening. Uit de laatste ECB-enquêtes onder banken blijkt bovendien dat zij hun kredietvoorwaarden beginnen te versoepelen.

Een belangrijke factor, ten slotte, is het mogelijke effect van de daling van de euro. Een zwakkere euro is een impuls voor de export van de eurozone, en leidt tevens tot stijgende importprijzen – en daarmee tot meer inflatie.

Lange rente blijft voorlopig (heel) laag

De rente op tienjaars Duitse en Nederlandse staatsobligaties is vorige maand per saldo 0,1%-punt gedaald. Tegenvallende economische cijfers drukten de Nederlandse rente zelfs enkele dagen onder 1%. Pas als volgend jaar het economisch herstel overtuigender is, zal de lange rente geleidelijk gaan oplopen.

Dollar stijgt volgend jaar verder

Na de stevige waardestijging van de dollar ten opzichte van de euro sinds begin mei volgde in oktober een reactie. Maar tegen het eind van de maand werd de dollar opnieuw sterker (USD 1,25 per euro). Dat had te maken met het beëindigen van de kwantitatieve verruiming, de optimistischer toon van de Fed, en de sterke groei van de Amerikaanse economie in het derde kwartaal, die hoger was dan verwacht.

De verschillen tussen de VS en de eurozone in economische groei en monetair beleid zullen ervoor zorgen dat de dollar volgend jaar nog meer in waarde stijgt.