Accountant 2.0: Van verplicht nummertje naar Trusted Advisor

door: Han Mesters

Weergave van een presentatie voor accountants door sector banker ZD Han Mesters op het hoofdkantoor van ABN Amro door Rob van der Loo,  van het bedrijf AllSolutions waarmee ABN Amro de bijeenkomst organiseerde.

De wereld verandert razendsnel, mede onder invloed van technologische innovaties. Die veranderingen gaan niet voorbij aan de accountancy. Wat is er aan de hand? En wat vraagt dit van kantoren? Tijdens een inspirerend Executive Dinner in Amsterdam bracht Sector Banker Han Mesters een aantal ontwikkelingen in beeld.

Han Mesters is werkzaam als Sector Banker binnen ABN AMRO. Zijn aandachtsgebied is de dienstverlenende sector. In die rol houdt hij nauwlettend in de gaten wat er in die markt speelt en hoe de sector zich de komende jaren zal gaan ontwikkelen. Op uitnodiging van AllSolutions gaf Mesters recent zijn visie op actuele trends en ontwikkelingen in de accountancywereld.

Mesters schetste treffend een heel aantal ontwikkelingen die van grote invloed zijn op de business van dienstverleners in het algemeen en accountants in het bijzonder. Die veranderingen variëren van de groeiende globalisering, toenemende vergrijzing en de opkomst van Generatie Z tot de focus op duurzaamheid, de alsmaar sterker wordende aandacht voor governance, de crisis en – natuurlijk – technologie. Die laatste is op dit moment een van de belangrijkste drivers van verandering in de accountancy. Technologie – IT – is daarbij vooral faciliterend aan de wensen vanuit de business om zaken sneller, efficiënter, kosteneffectiever of klantvriendelijker te kunnen doen. En dat in een wereld waar steeds meer mensen en systemen met elkaar verbonden zijn.  “Connectivity is daarom key”, benadrukte Mesters. 

Exponentieel

Deze veranderingen zijn behalve onontkoombaar ook exponentieel in hun omvang en impact op de branche. Een voorbeeld daarvan is de zogeheten ‘Ryanairization’ van diensten: diensten of product-/dienstcombinaties die, met behulp van slimme IT, veel slimmer en goedkoper aangeboden kunnen worden. Diensten waar de klant bovendien een deel van het werk voor zijn rekening neemt, zoals passagiers van vliegtuigmaatschappij Ryanair zelf boeken, zelf hun ticket uitprinten en zelf online inchecken. Denk aan de mogelijkheid die sommige dienstverleners bieden om zelf facturen in te scannen en in het systeem te stoppen. Of denk aan de klanten van Reeleezee die zelf of samen met hun accountant de administratie doen.

De ervaring uit andere sectoren leert dat nieuwkomers de boel radicaal ondersteboven kunnen zetten. Kijk maar eens naar het uiterst succesvolle Air BNB (www.airbnb.nl/) dat de reiswereld opschudt. Of kijk naar Uber dat in een paar maanden tijd uitgroeide tot de nachtmerrie van taxibedrijven wereldwijd. De basis onder hun succes: een goed idee en een vlekkeloos werkende ICT-infrastructuur.

Daar komt nog eens bij dat de grenzen vervagen. Sommige aanbieders van boekhoudpakketen in de cloud bieden tegenwoordig ook accountancy aan. Dat geldt ook voor incassobureau DAS. De HEMA biedt notarisdiensten aan. En sommige accountants zoals Deloitte stappen ook in juridische dienstverlening. Mesters ziet bovendien dat klanten gaan shoppen en het geen enkel  probleem vinden om bepaalde diensten niet bij één, maar bij vier of vijf verschillende partijen af te nemen als dat geld scheelt.


Verandering

Onder invloed van al deze ontwikkelingen staat de accountancywereld aan de vooravond van ingrijpende veranderingen. Sterker nog, zoals het vroeger was, wordt het nooit meer. “Het oude model werkt niet meer. Vasthouden aan hoe het vroeger was heeft geen zin”, stelt Mesters. “Hoge salarissen, partnerstructuren, alles komt onder druk te staan.” Kantoren zullen op heel andere manieren moeten gaan werken. Controle is een illusie. Vast blijven houden aan oude waarden staat volgens Mesters gelijk aan uitsterven.
Dat is een behoorlijke uitdaging voor een markt die van nature, laten we zeggen, wat behoudend is. Een markt waar al te revolutionaire ideeën bovendien ingaan tegen traditionele partnerstructuren die al vele decennia garantie vormen voor zeggenschap in het bedrijf, een goed inkomen en een prettige vertrekregeling bij uittreden. Mesters ziet dat vennoten juist door dat partnerstelsel steeds passiever worden naarmate ze langer actief zijn. Daar komt bij dat veel accountants weliswaar vakmensen zijn, maar niet over de benodigde leidinggevende en intermenselijke skills beschikken die bij hun partnerrol horen.

Hoe nu verder?

Wat te doen? Welke stappen kan de accountant van morgen vandaag al nemen om het hoofd boven water te houden? Volgens Mesters dienen professionals grip te krijgen op de toekomst, onder meer door hun aanbod op drie manieren onder de loep te nemen. Om te beginnen dienen ze hun kosten te verlagen en zich te richten op het bereiken van operational excellence. Ten tweede is het zaak om te zorgen dat ze blijven innoveren en moeite doen om voorop te blijven lopen in hun eigen niche. Tot slot is het belangrijk om de klant dichtbij te houden en een persoonlijke band met ze op te bouwen. Met name dat laatste, customer intimacy, zet zoden aan de dijk. Ondernemers willen immers kunnen bouwen op een Trusted Advisor, een vaste adviseur die ze voorziet van nuttige, betrouwbare adviezen. Metsers: “Als Trusted Advisor ben je méér dan een accountant. Je bent een probleemoplosser. Als accountant ben je uitstekend gepositioneerd voor zo’n rol.”


Samen

BDO sessie 3 2014

Daarnaast hecht Mesters veel belang aan samenwerking. De beste klantoplossingen worden volgens Mesters steeds minder vaak door maar één partij geleverd, maar door meerdere partijen die gezamenlijk optrekken. Samenwerken met externe specialisten wordt de norm. Daarnaast denkt Mesters dat accountants ‘wasstraten’ moeten hebben waar producten zoals jaarverslagen snel en op een standaard manier geproduceerd kunnen worden. Om die wasstraat heen kunnen vervolgens diensten opgetuigd worden. De data die uit die wasstraat komt, kan gemonitord worden en dient als grondstof voor adviezen die niet zozeer naar het verleden kijken, maar naar de toekomst. Hierdoor kan de accountant zich nog nadrukkelijker profileren als Trusted Advisor. Zo kunnen accountants hun klanten écht vooruit helpen en veel meer zijn dan een bijna verplicht nummertje.