Weekly VS: Sluiting overheid begint data te raken

door: Peter de Bruin

Economie I

Afgelopen weekend liep het overleg over het schuldplafond tussen John Boehner en president Obama vast. Hierdoor is de aandacht verschoven naar onderhandelingen binnen de Senaat. Zo hebben Democratische senatoren een voorstel van de Republikeinse Susan Collins waardoor de Amerikaanse overheid weer tot eind januari zou kunnen lenen en overheidsdiensten tot eind maart zouden kunnen worden heropend, verworpen omdat hiermee de automatische bezuinigingen niet werden teruggedraaid. Ook een voorstel om het schuldplafond te verlengen tot eind 2014 niet genoeg steun van Republikeinse senatoren. Hierdoor is de aandacht nu gericht op het overleg tussen de Democratische meerderheidsleider Harry Reid en minderheidsleider McConnell. De algemene lijnen van het compromis blijven vaag, maar Reid heeft wel aangegeven dat de gesprekken moeten worden gezien als ‘iets heel positiefs’. Hoewel een Senaatsakkoord nog moet worden goedgekeurd door het Huis van Afgevaardigden verwachten wij dat het schuldplafond op tijd, maar wel op het allerlaatste moment, zal worden verhoogd.

Economie II

Doordat de federale overheid vorige week dicht bleef als gevolg van de begrotingsimpasse werden er weinig cijfers gepubliceerd. Bovendien lijkt het erop dat de sluiting van de overheid gevolgen begint te krijgen voor de economie. Zo stegen de aanvragen van werkloosheidsuitkeringen in de week t/m 5 oktober onverwacht met 66.000 naar 374.000. Weliswaar was de helft van de stijging te wijten aan het wegwerken van een verwerkingsachterstand na computerproblemen in Californië vorige maand, maar zo’n 15.000 aanvragen hielden verband met de stillegging van overheidsdiensten. Verder daalde de voorlopige index voor het consumentenvertrouwen van de Universiteit van Michigan in oktober van 77,5 naar 75,2. Als de overheid drie weken stilligt zal dit de BBP-groei in het vierde kwartaal volgens ons met 0,5 procentpunt drukken. Als dit gebeurt dan verkleint dat de kans dat de economie dit kwartaal zal versnellen.

Fed

Uit de notulen van het september-overleg, waarin de Fed onverwacht besloot haar aankoopprogramma’s niet af te bouwen, kwam een beeld naar voren van FOMC-leden die heen en weer werden geslingerd tussen conflicterende ideeën. Enerzijds vonden leden het herstel nog niet krachtig genoeg en waren ze bang dat een vermindering van de aankopen zou kunnen leiden tot nog krapper wordende financiële omstandigheden. Bovendien waren ze bang dat de risico’s m.b.t. het fiscale beleid de groeivooruitzichten zouden schaden. Anderzijds toonden leden zich bezorgd dat het niet afbouwen van de aankoopprogramma’s ten koste zou gaan van het vertrouwen in de Fed haar communicatie, omdat de financiële markten over het algemeen een eerste stap van de Fed hadden verwacht. Al met al denken wij dat een verbetering van de cijfers voor de leden een reden kunnen zijn om in december over te gaan tot afbouw, maar kan de Fed als de begrotingsimpasse aanhoudt wel eens het zekere voor het onzekere nemen en wachten tot maart.

Rente

Amerikaanse Treasuries hebben een slechte week achter de rug. Aan het begin van de week bewoog de lange rente ongeveer zijwaarts. Het feit dat er geen schot zat in de situatie rondom het schuldplafond, wakkerde de vraag naar veilige beleggingen aan. In de tweede helft van de week begon de lange rente echter op te lopen. Dit kwam door de voordracht van Janet Yellen als kandidaat voor het voorzitterschap van de Fed, de publicatie van de Fed-notulen voor september, die iets minder mild waren dan verwacht, en vooral door tekenen die wezen op een akkoord waardoor het schuldplafond tijdelijk zou kunnen worden verhoogd. Per saldo steeg de lange rente met 3bp naar 2,68%. Wij denken nog steeds dat de rente aan het einde van het jaar 3% zal zijn, omdat het herstel in het vierde kwartaal waarschijnlijk aan kracht zal winnen. Echter als de stillegging van overheidsdiensten lang blijft duren dan brengt dit het risico met zich mee dat de Fed het afbouw-besluit nog langer zal uitstellen. Toch denken wij dat de economie, wanneer deze problemen eenmaal uit de weg zijn geruimd, aan kracht zal winnen. Wij houden daarom vast aan onze verwachting dat de lange rente in 2014 zal stijgen door een sterker herstel en door de afbouw van het stimuleringsprogramma door de Fed.